Γράφει η Εύα Καλαβρή.
Με αφορμή τη χθεσινή παγκόσμια ημέρα θεάτρου, θυμήθηκα όταν το 2020 τέτοιον καιρό βρισκόμασταν σε αυστηρή καραντίνα, αποκλεισμένοι και υποχρεωμένοι σε κοινωνική αποστασιοποίηση, ξεκίνησα να βλέπω και να ακούω (ραδιοφωνικό θέατρο – το συστήνω) πολλές κλασικές θεατρικές παραστάσεις αλλά και σύγχρονες, που ήταν διαθέσιμες online.
Τότε μάλιστα, ο κόσμος της τέχνης σύσσωμος ανέβαζε απλόχερα στο διαδίκτυο κάθε είδους παράσταση, για να βοηθήσει με τον τρόπο του να γίνει η καραντίνα μας λιγότερο μοναχική και περισσότερο δημιουργική.
Έψαξα λοιπόν να βρω κάποιες από αυτές αλλά δυστυχώς δεν υπάρχουν πια. Μάλιστα, ένα κανάλι στο YouTube με τίτλο “Το Θέατρο της Δευτέρας” δεν έχει πλέον βίντεο, ωστόσο η συγκεκριμένη εκπομπή – θεσμός παρέχεται online από το αρχείο της ΕΡΤ.
Μια ενδιαφέρουσα ιστορική αναδρομή για το πότε ξεκίνησε το Θέατρο της Δευτέρας βρήκαμε εδώ (link).
Από τα μέσα της δεκαετίας του ’70 μια ολόκληρη γενιά ανθρώπων έμαθε το παγκόσμιο θέατρο και το κλασικο ρεπερτόριο χάρη στη θρυλική τηλεοπτική εκπομπή. Άνθρωποι που δεν είχαν πρόσβαση στα θέατρα της πρωτεύσουσας, ιδιαίτερα το κοινό της επαρχίας, μπόρεσε να γνωρίσει το θέατρο μέσα απο την παλιά – ασπρόμαυρη ΕΡΤ.
Επέλεξα 3 κλασικά και πολύ δημοφιλή έργα που υπάρχουν ακόμη online και αξίζει να παρακολουθήσετε.
H θεατρική μεταφορά του μυθιστορήματος της Αγγλίδας συγγραφέως ΑΓΚΑΘΑ ΚΡΙΣΤΙ (1890-1976) “ΔΕΚΑ ΜΙΚΡΟΙ ΝΕΓΡΟΙ” (1943), σε μετάφραση ΚΩΣΤΗ ΛΕΙΒΑΔΕΑ και σκηνοθεσία ΘΕΟΦΙΛΟΥ ΖΑΜΑΝΗ.
Περιγραφή Περιεχομένου
Ένα μυστηριώδες νησί, στα παράλια της ΑΓΓΛΙΑΣ, δέκα άνθρωποι άγνωστοι μεταξύ τους και δέκα παράξενα αγαλματίδια, συνθέτουν το σκηνικό μιας από τις πιο δραματικές ιστορίες μυστηρίου της ΑΓΚΑΘΑ ΚΡΙΣΤΙ. Οι «ΔΕΚΑ ΜΙΚΡΟΙ ΝΕΓΡΟΙ» είναι μια ιστορία με άξονα έναν δολοφόνο χωρίς κίνητρο, δέκα ανθρώπους, διαφορετικής κοινωνικής προέλευσης και με παρελθόν ένοχο και ένα απομονωμένο νησί, ιδανικό για τις πιο σκοτεινές πράξεις, που μπορεί να γεννήσει το ανθρώπινο μυαλό.
Ένας ΑΓΝΩΣΤΟΣ έχει αναλάβει το ρόλο του αυτόκλητου τιμωρού των αμαρτημάτων τους και ξεκινούν στην εξωτική έπαυλη φριχτά εγκλήματα. Στο πρώτο μέρος της ιστορίας οι δέκα επισκέπτες φθάνουν στο νησί και στην έπαυλη, όπου υπολογίζουν να περάσουν διακοπές λίγων ημερών. Οι επισκέπτες αποκαλύπτουν το λόγο της άφιξής τους, όταν μια χαώδης φωνή εκτοξεύει κατηγορίες για τον καθένα. Ο ένας φόνος διαδέχεται τον άλλον και οι επισκέπτες αδυνατούν να προστατευθούν ή να αποκαλύψουν τον δολοφόνο. Οι στίχοι από ένα παιδικό τραγουδάκι ακούγονται κατά τη διάρκεια της παραμονής τους, που επανέρχονται και αναδείχνονται σε σκηνικό τρόμου. Ο πανικός και ο τρόμος θολώνει το μυαλό και την κρίση ενώ ο θάνατος πλησιάζει ολοένα και πιο απειλητικά το Νησί του ΝΕΓΡΟΥ. Ο δολοφόνος έχει μια και μόνη φιλοδοξία να κάνει το τέλειο έγκλημα.
το έργο του Ιταλού Νομπελίστα συγγραφέα ΛΟΥΙΤΖΙ ΠΙΡΑΝΤΕΛΟ (1867-1936), “‘ΕΤΣΙ ΕΙΝΑΙ ΑΝ ΕΤΣΙ ΝΟΜΙΖΕΤΕ” (1917) σε μετάφραση ΜΑΡΙΟΥ ΠΛΩΡΙΤΗ, σκηνοθεσία ΛΑΜΠΡΟΥ ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ και σκηνικά – κοστούμια ΝΙΚΟΥ ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΥ.
Περιγραφή Περιεχομένου
Στο σαλόνι των Ιταλών μεγαλοαστών ΛΑΟΥΝΤΙΖΙ, ο ΛΑΜΠΕΡΤΟ, προσπαθεί, έπειτα από παροτρύνσεις της οικογένειάς του, να εξιχνιάσει μια υπόθεση που αφορά τη νέα του γειτόνισσα, μια ηλικιωμένη μυστηριώδη κυρία. Το θέμα φτάνει στο Νομάρχη.
Πρόκειται για το εξής δράμα: κατά τα λεγόμενα της μητέρας (Κυρία ΦΡΟΛΛΑ), εκείνη βλέπει την παντρεμένη «κόρη» της μόνο από απόσταση, για να μην πληγώσει το ζηλότυπο γαμπρό της, ενώ, κατά τα δικά του λεγόμενα, εκείνος (Κύριος ΠΟΝΖΑ) υποχρεώνει τη νέα του σύζυγο να παριστάνει τη νεκρή κόρη της, για να συντηρηθεί η φαντασίωσή της ότι η κόρη της ζει. Στις αντιπαραστάσεις τους προβάλλεται η αδυναμία τους να αποδεχτούν την πραγματικότητα του θανάτου του ίδιου προσώπου από τη δική τους ο καθένας σκοπιά.
Προσάγεται η-ούτως ή άλλως-κυρία ΠΟΝΖΑ, η οποία βεβαιώνει ότι. . . είναι και κόρη της ΦΡΟΛΛΑ και δεύτερη σύζυγος του ΠΟΝΖΑ. Και συμπληρώνει: «και για μένα, εκείνη που νομίζουν οι άλλοι, όπως με νομίζετε». Ο ΠΙΡΑΝΤΕΛΟ σχολιάζει θέματα όπως η ανθρωποβόρα περιέργεια της κοινωνίας, η σχετικότητα της αλήθειας, το είναι και το φαίνεσθαι και το δικαίωμα του ανθρώπου στο δράμα του και η ενοχή σεβασμού σε αυτό.
Περιγραφή Περιεχομένου
Η σειρά «ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΑΣ» παρουσιάζει την παράσταση του ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΤΑΤΖΗ «ΔΟΝ ΚΑΜΙΛΟ» μια σάτιρα του πολιτικού φανατισμού όπως τη χαρακτηρίζει ο ίδιος ο συγγραφέας, ο οποίος εμπνέεται από τα ευθυμογραφήματα του Ιταλού συγγραφέα ΤΖΟΒΑΝΙ ΓΚΟΥΑΡΕΣΚΙ αλλά δημιουργεί τη δική του πλοκή και τους δικούς του χαρακτήρες.
Ο δήμαρχος ΦΛΟΥΡΑΤΟΣ (ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΙΒΩΚΑΣ), του Χριστιανοδημοκρατικού κόμματος, διεκδικεί για άλλη μια τετραετία την ψήφο των πολιτών με αντίπαλο του τον ΠΕΠΟΝΕ(ΜΩΡΑΪΤΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ), τοπικό ηγέτη του Κομμουνιστικού κόμματος. Οι Χριστιανοδημοκράτες αντιλαμβάνονται ότι χάνουν τις εκλογές και θέτουν σε εφαρμογή διάφορα τεχνάσματα. Συμπαρασύρουν και τον ΔΟΝ ΚΑΜΙΛΟ, εκπρόσωπο της εκκλησίας, να συμμετέχει στο σχέδιό τους. Οι καταστάσεις εξελίσσονται απρόβλεπτα, ο ΠΕΠΟΝΕ εκλέγεται δήμαρχος, ενώ ο μεγάλος έρωτας ανάμεσα στο γιο του ΠΕΠΟΝΕ και την ανιψιά του ΔΟΝ ΚΑΜΙΛΟ παραγκωνίζει την πολιτική και κομματική αντιπαλότητα. Ιδιαίτερα πρωτότυπη σύλληψη, η «συνομιλία» του πρεσβύτερου με τον Χριστό που αντικατοπτρίζει τη «φωνή» της συνείδησής του. Ένα θεατρικό έργο που θα παραμένει επίκαιρο όσο υπάρχουν φανατισμοί στην κοινωνική συμβίωση.
Πληροφορίες από το αρχείο της ΕΡΤ (links στους τίτλους των έργων). Οι φωτογραφίες είναι στιγμιότυπα (screenshots) από το εκάστοτε έργο.
Καλή θέαση!